Już we wtorek 9 czerwca 2026 po godz 17:00 poznamy czterech członków załogi Artemis III.

Wielkie pieniądze na rozwój kosmicznych technologii komunikacji i transportu. SpaceX chce zebrać 75 mld $ z debiutu giełdowego.

DLR Niemiecka Agencja Kosmiczna bada różne sposoby badania powierzchni Marsa i jego ogromnego kanionu - Vallis Marineri.

Pomysł poruszania się "ryby piaskowej" został zaczerpnięty od Scincus scincus, jaszczurki żyjącej na Saharze.

Nowatorskim podejściem do badania wydm Marsa jest Valles Marineris Explorer – czyli VaMEx. VaMEx to projekt Niemieckiej Agencji Kosmicznej (DLR). Celem inicjatywy jest stworzenie autonomicznego, heterogenicznego roju robotów do eksploracji Valles Marineris na Marsie – nazywanego „Wielkim Kanionem” na Czerwonej Planecie.

Valles Marineris to ogromny system dolin ryftowych na Marsie, który naukowcy chcą przeszukać w poszukiwaniu śladów ciekłej wody, która może występować w osłoniętych niszach i służyć jako siedlisko potencjalnego życia. Region ten jest jednak trudny do zbadania ze względu na topografię, która stanowi wyzwanie dla badań geodezyjnych prowadzonych przez roboty.

Zespół VaMEx bada jednak kombinacje systemów jazdy, chodzenia i latania, aby wykorzystać potencjał każdej z tych koncepcji do wspólnego badania dużego obszaru o zróżnicowanych cechach środowiskowych. Jednym z unikalnych podejść, nad którymi pracuje zespół, jest łazik marsjański wyposażony w innowacyjne, zakrzywione koła, które, niczym stopy jaszczurki pustynnej, mogą „pływać” w piasku.


/ Opis zdjęcia: Łazik marsjański badany w ramach projektu VaMEx posiada innowacyjne koła, które, niczym stopy jaszczurki pustynnej, mogą „pływać” w piasku. (Źródło zdjęcia: Marco Schmidt/Uniwersytet w Würzburgu) /

Grupa badawcza Uniwersytetu w Würzburgu odkryła sposób poruszania się "ryby piaskowej", adaptując do łazika marsjańskiego, który podobno przewyższa inne sposoby poruszania się po piasku.

Współpracując z naukowcami z DLR w Bremie w Niemczech, specjaliści z Uniwersytetu w Würzburgu zaprojektowali koła łazika, które imitują cechy ruchowe rybki piaskowej i jej interakcję z podłożem, generując zarówno siły podłużne, jak i poprzeczne. Ruch ten pozostawia sinusoidalne, czyli S-kształtne ślady na piasku.

/ Opis zdjęcia: Marsjański łazik badany w ramach projektu VaMEx wyposażony jest w innowacyjne koła, które, podobnie jak łapki jaszczurki pustynnej, mogą „pływać” w piasku. (Źródło zdjęcia: Marco Schmidt/Uniwersytet w Würzburgu) /

Inspirowane biologią

Maszyny marsjańskie muszą radzić sobie z piaskiem, żwirem, zboczami i ogólnie nierównym terenem, zachowując jednocześnie mobilność, stabilność i wydajność.

Marco Schmidt, uniwersytecki informatyk i kierownik Katedry Systemów Wbudowanych i Czujników do Obserwacji Ziemi (ESSEO), kieruje badaniami nad mobilnością inspirowaną biologią.

Zespół Schmidta przetestował łazik na piasku i w terenie otwartym, współpracując z Niemieckim Centrum Badań nad Sztuczną Inteligencją w Bremie i Uniwersytetem w Bremie.

Wyniki pokazały, że pojazd porusza się stabilnie na piasku, jednak eksperymenty wskazały również na wyraźne przesłanki do ulepszeń, mówi Schmidt.

Koncepcja lokomocji "ryby piaskowej" została zaczerpnięta od Scincus scincus, jaszczurki występującej na Saharze, która potrafi zakopać się w ziemi, a następnie dosłownie „przepłynąć” przez pustynny piasek, aby upolować lub uciec przed drapieżnikami.

Rozwiązania w zakresie mobilności

Na uniwersytecie trwają prace nad techniką mobilności, a dalsze udoskonalenia mają na celu poprawę wydajności w terenie mieszanym. Zespół ESSEO zamierza rozszerzyć swój wkład w VaMEx w kierunku mobilności sterowanej oprogramowaniem.

Plany badawcze zakładają również opracowanie strategii sterowania, które wyraźnie uwzględniają poślizg, opadanie oraz interakcję między podłożem a kołem. Rezultatem miałoby być bardziej stabilne i adaptacyjne zachowanie łazika w środowiskach ziarnistych.

„Stworzenie rozwiązań mobilnych, które umożliwią niezawodne i wydajne poruszanie się po rozległych polach wydmowych na Marsie, nie tylko w Valles Marineris, ale na całej planecie, jest kluczowe dla przyszłej eksploracji Marsa, zarówno robotycznej, jak i załogowej” – dodaje Pascal Lee z Instytutu SETI, Instytutu Marsjańskiego, Ceres Robotics i Centrum Badawczego NASA Ames, który nie jest związany z tym badaniem.

„Ten rozwój technologii inspirowanej biologią jest zarówno innowacyjny, jak i intrygujący” – powiedział Lee w doniesianiach prasowych.

Aby uzyskać szczegółowe informacje na temat prac DLR nad łazikami, robotami gąsienicowymi i dronami na Marsie – projektu Valles Marineris Explorer – odwiedź stronę internetową projektu - kliknij TUTAJ. 
 
 
 

_______________________________

Polecamy:

..

WNMS i To Jakiś Kosmos podsumowują rakietowy maj 2026 - polecamy.